Dyżury redakcyjne
W środy w godz. 16.30-18.00 nasi eksperci udzielają przez telefon bezpłatnych porad związanych z zarządzaniem nieruchomościami.
W maju dyżurują:
9 i 23.05. – Jerzy Lubomirski,
16.05. – Waldemar Wasik,
30.05. – Michał Czapliński.
Tel. (22) 628 77 68
Pytanie do eksperta
|
Odpowiedź na Państwa pytanie zostanie umieszczona na łamach miesięcznika. |
Forum
| Zadaszona wspólnota |
| Czwartek, 01. Styczeń 2009 00:00 |
|
Okres jesienno - zimowy przypomina wszystkim jak ważny jest stan techniczny dachu. Nieszczęśliwe wypadki z lat ubiegłych pokazały, jak fatalne mogą być w skutkach zaniedbania właścicieli w stosunku do konstrukcji dachu i jego pokrycia a także jak duże znaczenie dla bezpieczeństwa ludzi ma stan techniczny elementów i utrzymanie eksploatacyjne obiektu. Przez konstrukcje dachu może „uciekać” z budynku od 10 do 25 proc. ciepła. Każdy budynek posiada cztery najważniejsze ustroje : fundamenty, ściany, stropy i dach. Dach stanowi ochronę obiektu przed niekorzystnymi warunkami atmosferycznymi. Tworzą go współpracujące ze sobą części: konstrukcja i pokrycie. Uzupełnieniem może być izolacja cieplna. Dachy nie są wolne od uszkodzeń, które mogą być wynikiem:
W fazie eksploatacji budynku przyczyną uszkodzeń jest najczęściej brak konserwacji i w efekcie wpływ niekorzystnych warunków atmosferycznych takich jak opady deszczu i śniegu, wiatr, zamarzanie, mogących powodować uszkodzenia strukturalne materiałów, z których wykonany jest dach. Uszkodzenia przy tym mogą odnosić się do konstrukcji nośnej dachu lub dotyczyć tylko jego pokrycia. W każdym przypadku podjęcie prac naprawczych i wzmacniających powinno być poprzedzone oceną stanu technicznego dachu, w której specjalista określa prawdopodobne przyczyny uszkodzeń oraz ich zakres i rozmiar. Ponadto, podaje dane dotyczące wpływu uszkodzeń na pracę statyczną konstrukcji i wpływu tych uszkodzeń na cechy użytkowe dachu. Efektem takiej oceny powinna być koncepcja wzmocnienia i naprawy dachu, czyli projekt jego remontu z uwzględniający wnioski i zalecenia wynikające z opinii technicznej. Często w ramach modernizacji na życzenie właścicieli zmienia się elementy dachu i koryguje jego kształt. Ostatnio bardzo modne stało się wykorzystanie poddaszy na cele mieszkalne po uprzedniej ich adaptacji. Ocena stanu dachu jest w takim przypadku bardzo istotna zarówno z punktu widzenia wspólnoty, jak też inwestora. Dachy drewniane Konstrukcje dachów drewnianych należą do najstarszych konstrukcji stosowanych przez człowieka do przykrycia budynków. W dachu drewnianym wyróżnia się następujące elementy : połać, kalenica, okap, naroże, kosz, szczyt. Elementy te składają się na kształt dachu a jednocześnie wymagają szczególnej uwagi przy konstruowaniu pokrycia. Ważne jest, aby forma dachu zapewniała w maksymalnym stopniu jego ochronę przed czynnikami zewnętrznymi. Stosowane nachylenia połaci zależą od rejonu, w którym usytuowany jest budynek. Im dłuższe i chłodniejsze zimy w danym rejonie kraju oraz większe opady śniegu, tym większy stosuje się spadek połaci dachowej. Nachylenie połaci wymusza także charakter pokrycia dachu. Przy tym, jeżeli poddasze jest użytkowane jako strych, wówczas zazwyczaj połać dachowa nie jest ocieplona. Musi tylko być szczelna, a samo poddasze musi być dobrze wentylowane. W takim przypadku ocieplenie układa się na stropie nad ostatnią kondygnacją. Jeżeli poddasze przeznaczone jest na mieszkanie, wówczas ocieplenie układane jest w połaci dachowej, która musi być szczelna, a jednocześnie dobrze wentylowana. Pozwala to uniknąć w jej wnętrzu kondensacji pary wodnej i zawilgocenia materiału termoizolacyjnego. Szczelność takiego dachu zależy od jakości wykonania pokrycia i jego uszczelnienia w newralgicznych punktach takich jak: styk połaci dachu z kominami, pionowymi ściankami attyk, ścianami szczytowymi wystającymi ponad połać, a także koszy , kalenic i okapów. Elementy konstrukcyjne dachów drewnianych podlegają korozji biologicznej, co oznacza ich niszczenie pod działaniem organizmów żywych – grzybów domowych, grzybów pleśniowych oraz owadów. Proces korozji biologicznej drewna, jako materiału organicznego , jest ściśle związany z różnymi czynnikami niszczącymi, przede wszystkim wilgocią. Wzmacnianie dachów drewnianych Przy wzmacnianiu konstrukcji dachów drewnianych zalecane jest wprowadzenie elementów wzmacniających po całkowitym odciążeniu konstrukcji i dodatkowym podparciu w celu wyeliminowania nadmiernych odkształceń lub przemieszczeń powstałych pod wpływem tych obciążeń. Jeśli jest to niemożliwe, wykonujemy wzmocnienie wówczas, gdy nie działają obciążenia zmienne np. od zalegającego śniegu. Zalecane jest wzmacnianie konstrukcji elementami także wykonanymi z drewna. Wyjątek stanowią węzły konstrukcyjne, do których wzmocnienia stosuje się zazwyczaj specjalne blachy kolcowe. Wzmacnianie konstrukcji dachów drewnianych realizuje się powiększając przekrój elementu, wymieniając zniszczony element lub jego fragment lub wzmacniając węzeł. Rzadziej realizuje się wzmocnienie poprzez zmianę schematu statycznego np. poprzez dodatkowe podparcie lub dodanie elementów konstrukcyjnych nośnych lub usztywniających. Przy wykonywaniu wzmocnienia dachu wymagającym częściowego lub całkowitego zdjęcia pokrycia dachowego, bardzo ważne jest zabezpieczenie budynku przed wpływami atmosferycznymi na czas trwania remontu. Całkowita wymiana konstrukcji zalecana jest wówczas gdy uszkodzenia i osłabienia są tak duże, że nie opłaca się remont i wzmacnianie a jedynie wymiana lub w przypadku gdy konstrukcja dachu jest zaatakowana przez grzyb domowy. Także w przypadku nadbudowy konstruuje się dach na nowo. Usuwanie błędów projektowych Najczęściej występujące błędy popełniane przy projektowaniu konstrukcji drewnianych to przyjęcie niewłaściwego schematu statycznego konstrukcji dachu, który nie zapewnia prawidłowego przekazania obciążeń z dachu na inne elementy budowli a także przyjęcie w projekcie zbyt małych przekrojów elementów konstrukcyjnych z pominięciem wpływu odkształceń np. w efekcie zastosowania zbyt ciężkiego pokrycia dachowego. Błędy projektowe szczególnie często zdarzają się w konstrukcji dachów budynków, w których poddasza pełnią funkcje użytkowe. W tych dachach klasyczne rozwiązania konstrukcyjne są zazwyczaj mało przydatne, gdyż trudno wpisać się w program użytkowy. Następuje wówczas upraszczanie rozwiązań konstrukcyjnych , bez koniecznej w takiej sytuacji analizy pracy statycznej konstrukcji. Dodatkowe elementy usztywniające są pomijane jako „ przeszkadzające” lub wycinane w trakcie adaptacji poddasza. Zmniejsza to sztywność więźby dachowej i przyczynia do rozluźnienia połączeń i powstania odkształceń znacznej części elementów w wyniku jej niedostatecznego usztywnienia. Usuwanie tych błędów wymaga dokładnego przeanalizowania pracy konstrukcji dachu, uzupełnienia brakujących elementów nośnych i usztywniających, wzmocnienia elementów zbyt słabych poprzez ich wymianę lub dodanie dodatkowych części, a także poprzez wzmocnienie węzłów dodatkowymi śrubami lub zastosowanie dodatkowych nakładek z desek, sklejki albo nałożenie blach stalowych i skręcenie śrubami. Czasami zdarza się, że zachodzi konieczność usunięcia błędów wykonawczych. Do najważniejszych błędów wykonawstwa zalicza się:
W przypadku zastosowania drewna z dużą ilością defektów , drewna o zbyt niskiej klasie, konieczne jest wzmocnienie tych elementów podobnie jak w przypadku błędów projektowych.
W przypadku stwierdzenia zastosowania drewna nie zabezpieczonego lub niedostatecznie zabezpieczonego a jeszcze nie porażonego przez szkodniki, należy zastosować zabiegi zabezpieczające środkami impregnacyjno - odgrzybieniowymi. Uzupełnienie niedostatecznej impregnacji drewna jest zabiegiem bardzo kłopotliwym i kosztownym, szczególnie gdy nie jest znany środek użyty pierwotnie do impregnacji. Zalecany jest 2-3 krotny natrysk, przy czym impregnacja drewna jest uzasadniona tylko wówczas, gdy materiał nie jest spróchniały ani zawilgocony. Większość środków impregnacyjnych wykazuje działanie drażniące i alergizujące, dlatego najlepiej zabiegi impregnacyjne wykonywać poza budynkiem, a po wykonaniu zabiegów przez dłuższy czas należy wietrzyć pomieszczenia. Niewłaściwe wykonanie połączeń elementów W przypadku stwierdzenia niewłaściwego wykonania złączy, należy je wzmocnić zgodnie z zaleceniami konstruktora. Zmiana schematów statycznych dotyczy głównie belek, projektowanych zwykle jako belki ciągłe. Nieprawidłowe dzielenie elementów powoduje zmianę schematu oraz powstanie w elemencie większych sił wewnętrznych oraz większych ugięć. Jeżeli wskutek błędów wykonawczych elementy konstrukcyjne doznały nadmiernych odkształceń, to przed ich wzmocnieniem należy te odkształcenia usunąć przez zastosowanie montażowego podparcia lub podwieszenia, które usuwa się po wykonaniu wzmocnienia i włączeniu elementu do pracy. Powszechnie występującym błędem jest pomijanie elementów usztywniających. Może to spowodować z czasem utratę stateczności więźby dachowej, a w efekcie deformację elementów, uszkodzenia pokrycia dachowego a nawet awarię konstrukcji dachu. Ochrona przeciwpożarowa konstrukcji drewnianej Poważną wadą dachów drewnianych jest ich niewielka odporność na działanie ognia. Najbardziej efektywnym sposobem ochrony przed ogniem jest obłożenie elementów drewnianych ogniochronnymi płytami gipsowo-katronowymi zbrojonymi włóknem szklanym. Mniej skutecznym jest zabezpieczenie w postaci farb i lakierów nanoszonych zwykłą techniką malarską lub impregnacja drewna preparatami solnymi. Impregnacja powtarzana kilkakrotnie stężonym roztworem soli , powiększa odporność ogniową drewna a także zabezpiecza drewno przed szkodnikami. Najprostszym sposobem na powiększenie odporności ogniowej konstrukcji drewnianej jest staranne wygładzenie powierzchni bocznych i zaokrąglenie ostrych krawędzi, a także zaszpachlowanie i uzupełnienie wszelkich szczelin i pęknięć spowodowanych wysychaniem drewna. Oprócz typowych materiałów używanych do budowy konstrukcji drewnianej dachu przy większych rozpiętościach elementów konstrukcyjnych zastosowanie znajdują dźwigary drewniane klejone z wielu warstw materiałów drewnopochodnych. Są to elementy bardzo wytrzymałe, o zwiększonej odporności na uszkodzenia biologiczne i ogień. Poza dachami o konstrukcji drewnianej wykonywane są dachy o konstrukcji stalowej i żelbetowej. Dachy o konstrukcji stalowej najczęściej stosuje się w budynkach przemysłowych , rzadziej w budynkach użyteczności publicznej, a sporadycznie w mieszkalnych. Konstrukcje żelbetowe dachu są obecnie najczęściej wykonywanymi konstrukcjami w budownictwie wielorodzinnym. Są to tzw. Stropodachy czyli elementy stanowiące jednocześnie konstrukcję pod pokrycie dachu i strop na ostatnią kondygnacją. Konstrukcja żelbetowa dachu, w porównaniu z dachami o konstrukcji drewnianej i stalowej, w znacznie mniejszym stopniu wymaga konserwacji. Jej trwałość jest największa. Stropodachy są to wielowarstwowe układy konstrukcyjne, stosowane przy kątach nachylenia połaci dachowej od 0o do 5o tj. około 9%. Poszczególne warstwy w stropodachu spełniają zwykle zróżnicowane funkcje, stąd też wykonuje się je z różnych materiałów. Zasadniczy układ warstw w stropodachu zależy od:- rodzaju konstrukcji, sposobu użytkowania, warunków zewnętrznych. Ze względu na konstrukcję rozróżnia się następujące rodzaje stropodachów:
Ze względu na sposób użytkowania można wyróżnić stropodachy:
Stropodach jako konstrukcja składa się z wielu warstw spełniających różne funkcje :
Ostatnio coraz częściej stosowana jest konstrukcja tzw. Stropodachu odwróconego. Tradycyjne zewnętrzne powłoki pokrycia przeciwwodnego stropodachów pełnych są warstwami blokującymi w znaczny sposób odpływ pary wodnej z wnętrza stropodachu. Ponieważ umieszczone są one w strefie niskich temperatur, para wodna dochodząca do nich z wnętrza budynku ulega pod pokryciem skropleniu, powodując intensywne zawilgacanie warstw stropodachu. W stropodachu odwróconym całkowicie wyeliminowano to zjawisko, poprzez umieszczenie powłoki wodo- i paroszczelnej w pobliżu wnętrza, w strefie wysokich temperatur. Izolacja wodoszczelna jest układana na stropie konstrukcyjnym, a dopiero na niej wykonuje się warstwę izolacji termicznej, osłoniętej od zewnątrz jedynie dociskową warstwą żwiru lub płytek betonowych. Para wodna dyfundująca z wnętrza budynku przez strop jest zatrzymywana przez szczelne pokrycie jeszcze przed izolacją termiczną, a więc w temperaturze zbliżonej do temperatury wnętrza.
Zalety te pozwalają na znaczne wydłużenie okresu bezawaryjnej eksploatacji stropodachu i trwałości pokrycia wodochronnego. Nachylenie i odwodnienie połaci dachowej Dzięki dużemu pochyleniu połaci w przypadku dachów stromych ( wysokich) deszcz spływa z nich szybko, a i śnieg raczej się zsuwa, niż czeka do wiosny, aż słońce mocniej przygrzeje. Zagrożeniem dla tych konstrukcji są silne wiatry, które mogą z nich nie tylko zrywać pokrycie, ale także zerwać z budynku cały dach. Odpływ wody z połaci dachu musi zawsze znajdować się w najniższym punkcie całej powierzchni. Należy przy tym uwzględnić wszystkie spodziewane odkształcenia i ugięcia elementów konstrukcyjnych dachu zwłaszcza przy dachu płaskim. Otwory spustowe należy lokować tak, aby: Pokrycie dachu ze względu na jego konstrukcje może być wykonane z :
stosuje się w przypadku pokrycia dachów spadzistych o konstrukcji drewnianej
nie stosuje się na dachach płaskich
stosuje się na dachach płaskich. Ze względu na sposób układania materiałów bitumicznych wyróżnia się: Zabezpieczenie dachu przed działaniem wiatru jest istotne zarówno w przypadku dachów stromych jak i stropodachów. W przypadku pokryć klejonych do podłoża, warstwa do której klejone jest pokrycie (np. warstwa odpowietrzająca, izolacja termiczna) musi być tak zamocowana do warstwy konstrukcyjnej, aby w pełni i bez uszkodzeń przenieść obciążenia wywołane ssaniem wiatru. W przypadku dachów stromych najistotniejsza sprawa jest prawidłowe ułożenie i mocowanie wszystkich elementów pokrycia – zwłaszcza w przypadku krycia dachówką. Szczególnej uwagi i specyficznych obróbek wymaga także całe obrzeże dachu. Wszystkie detale muszą być wykonane tak, aby możliwe było łatwe ich konserwowanie, naprawa i kontrola stanu. Na dachach stromych w odpowiedni sposób muszą zostać wykonane i uszczelnione obróbki blacharskie kominów, kominków wentylacyjnych, świetlików, okien połaciowych itp. elementów, tak aby zapewnić maksymalną szczelność przejścia – przebicia a tym samym zabezpieczenie konstrukcji przed wnikaniem wilgoci do wnętrza budynku. Należy także pamiętać o zamontowaniu tzw. ław kominiarskich umożliwiających konserwację dachu i obróbek oraz czyszczenie kominów bez ryzyka uszkodzenia pokrycia dachu. Zagadnień związanych z dachami budynków jest bardzo wiele. Nowe materiały i technologie umożliwiają architektom nadanie budynkom interesujących kształtów poprzez ciekawą formę dachu. Wykorzystanie poddasza na powierzchnię mieszkalną jest powszechnym zjawiskiem. Pamiętać jednak należy zawsze o prawidłowej, regularnej konserwacji. Stare porzekadło, że : „ Ryba psuje się od głowy” nabiera również sensu w przypadku budynku i jego dachu. Licencjonowany Zarządca mgr inż. Bożena Blum |
Goście serwisu
![]() | Dzisiaj | 81 |
![]() | Ubiegły tydzień | 3943 |
![]() | Ubiegły miesiąc | 22395 |
![]() | Od 03.2011 | 336323 |
Konferencje
REGIONALNE SEMINARIA DLA ZARZĄDCÓW I ZARZĄDÓW WSPÓLNOT MIESZKANIOWYCH 2012!
Szkolenia
Jedna z najbogatszych ofert szkoleniowych dla zarządców!
Książki
Polecamy fachowe książki Municipium SA dotyczące zarządzania nieruchomościami.





