Z sąsiadami jak z rodziną – najlepiej wychodzi się na zdjęciu. Ustawodawca zdawał sobie jednak sprawę, że stosunki międzysąsiedzkie rodzą konflikty i starał się im zapobiec.

Z faktu, że nieruchomości sąsiadują ze sobą, wynikają wzajemne między nimi zależności. Przepisy dotyczące stosunków sąsiedzkich noszą nazwę prawa sąsiedzkiego. Zawarte są w art. 144–154 kodeksu cywilnego. Wśród nich można wyróżnić: przepisy ograniczające oddziaływanie na nieruchomości sąsiednie (art. 144 i 147); określające korzystanie sąsiadów z przygranicznych pasów ziemi (art. 148–150); dające możliwość ustanowienia służebności (art. 145, 146, 151) oraz regulujące kwestię granic (art. 152, 154).

Zgodnie z art. 140 kc, w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą.

Doniosłe znaczenie ograniczenia prawa własności mają ograniczenia dotyczące sfery korzystania z rzeczy. Tutaj przede wszystkim można powołać – z zakresu regulacji kodeksowej – liczne przepisy prawa sąsiedzkiego. Przez prawo to rozumie się tradycyjnie zespół tych przepisów prawa cywilnego, które regulują problematykę treści i wykonywania własności nieruchomości w stosunkach sąsiedzkich. Jego zadaniem jest zapobieganie konfliktom rodzącym się na tle sąsiedztwa nieruchomości.

Dorota Bąbiak-Kowalska